■ Evrope

Fitoi muzika. Ajo e verteta

“Fitoi muzika. Ajo e verteta”
Keshtu u shpreh portugezi 27 vjeçar Salvador Sobral, qe fitoi festivalin europian të kenges. Ishte gati nje mrekulli fitorja e tij. Kenga qe ai kendoi ishte njera nga 3 kenget e vetme të kenduara në gjuhen amtare të konkuruesve. Të gjitha të tjerat në anglisht.
Kenga e tij ishte nje nga dy-tre të vetmet qe ja vlente ta degjoje. Të tjerat ishin tmerre me ulerima, njesoj si ajo e perfaqesueses shqiptare (qe nuk doli as në finale).
Kenga e portugezit eshte vertet nje mrekulli. Po aq sa fitorja e tij
Degjim të kendshem

 

STALKER – 14 Maj ’17
“Muzika nuk eshte fishekezjarre, por ndjenjë”.
Prova eshte kjo performance (pas triumfit të tij) e ketij crooner-i portugez me thekse të mrekullueshme bossanova, tek ja ofron interpretimin e kenges autores se saj, të motres.
“Amar pelos dois”.
Zemra ime dashuron sa për dy
Literalisht !!

….

STALKER – 14 Maj’17

squarepusher:
fitoi por cfare? dmth per cfare duhet te gezohemi?

Qe fitoi nje kompeticion. Të cilet, edhe pse janë perbindesha (dhe jo vetem në muzike: nje kompeticion eshte perbindesh për nga vete natyra e tij) nuk mund ti heqim (suprimojme). Por edhe ti injorojme, nuk fitojme gje (se ja, nuk do kishim mundur të degjonim kete bizhù të vogel). Rreth i mbyllur vicioz ky muhabet

“Fai bei sogni” – Film italian me regji te Marco Bellocchio

Tre pershtypje te nderlidhura me njera-tjetren (concomitant) pas shikimit te filmit me te fundit te Marco Bellocchio-s (i cili, bashke me Nanni Moretti-n, eshte nje nga dy-tre regjizoret e mi te preferuar aktualë italianë) :

http://filmjournal.thedigitalfix.com/autori/2017/01/20/fai-bei-sogni-bfilm-italian-me-regji-temarco-bellocchio


 

 

Best movies for 2016

http://filmjournal.thedigitalfix.com/autori/2016/12/29/best-movies-for-2016

Sipas traditës së fund-vitit, voilà top-10 imi (subjektiv, sigurisht!) për vitin kinematografik 2016.
1. “Toni Erdmann” – regjia Maren Ade (Gjermani)
2. “Kaili Blues ” – regjia Bi Gan (Kinë)
3. “Kulla e kontrollit te trafikut ajror” – regjia Eric Judor (France)
4. “Sully” – regjia Clint Eastwood (USA)
5. “Gjykata” – regjia Chaitanya Tamhane (Indi)
6. “Aquarius” – regjia Kleber Mendoça Filho (Brazil)
7. “Homeland: Irak year zero” – regjia Abbas Fahdel (Irak)
8. “ Thésari” – regjia Corneliu Porumboiu (Rumani)
9. “Train to Busan” – regjia Yeon Sang-ho (Korea e Jugut)
10. “Big father, small father and other stories” – regjia Phan Dang Di (Vietnam) undefined

undefined  

Links:

208 sekonda (ose: faktori njerezor sipas Clint Eastwood)

Image resultClint Eastwood, sot 86 vjeçar, në fillim ka qene aktor. Sot eshte kryesisht regjizor. Por me ç’duket, para se gjithash, ka qene dhe vazhdon te jete njeri.
Une e di qe, ne pamje te pare, kjo qe po them duket si tautologji, por per legjenda (jo detyrimisht vetem ne kuptimin pozitiv te fjales “legjende”) te tilla si Clinti, tautologjitë fuksionojne plotesisht:
“Sully“, filmi i tij i fundit (i 35-ti), eshte prova më e fundit e kesaj qe them.
*
Historia e “Sully” eshte më se e njohur: më 15 janar 2009, per shkak te nje tufe patash te egra qe ne fluturim e siper te egra futen ne motorët e nje aeroplani Boeing-A320 te kompanise ajrore “US Airways” veçse pak minuta pasi kish leshuar pisten e fluturimit te aeroportit njujorkez te LaGuadria-s, Chesley ‘Sully’ Sullenberger-it, pilotit te avionit ne fjale, duke konstatuar se dy motoret nuk funksiononin më, kulla e kontrollit i propozon dy alternativa: ose te kthehet ne aeroportin prej nga eshte nisur (pra në New York-LaGuardia) ose te beje ulje ne Teterboro, nje tjeter aeroport, shume afer me te parin.
Kapiteni Sullenberger (Sully), duke menduar se pa motorë nuk i mjaftonte koha per te bere nje manover te tille, zgjodhi nje rruge te trete: vendosi te beje uljen e Boeing-ut A320 mbi lumin Houdson. Ose ate qe quhet ne anglisht : water landing.
Ndodhi mrekullia qe hyri ne analet e historise: te 155 pasagjeret dhe i gjithe ekuipazhi shpetojne mire e bukur nga nje ‘aventure’ e tille. Mediat therrasin URRA !
Por nuk jane te te njejtit mendim avokatet e kompanise Boeing (qe gjithsesi humbi avionin e saj ne lumë) : avokatet e saj pretendojne se piloti ne fjale nuk mori vendimin e duhur: sipas tyre, bazuar ne rezultatet e simulatorit informatik, Sully mund ta kish kthyer avinon e ta kish ulur mire e bukur ose ne pisten e aeroportit LaGuardia, ose ne ate te Teterboro.
Gjate “procesit”(ballafaqimit me Komisionin e Eksperteve) piloti nuk bindet me rezultaret e simulatorit informatik: ne kushte reale, sipas tij, duhet marre parasysh edhe hezitimi. Ose thene ndryshe : faktori njerezor.
Juria i jep 35 sekoda shtesë simulatorit informatik. 2 testet (vizuale) qe pasojne kete vendim i japin te drejte Sully-t: ne te dyja rastet, per secilin aeroport, avioni ben crash ( pra nuk i dalin 208 sekondat qe perdori piloti per te ulur avionin mbi uje).
Sully triumfon.
*
Filmi, i cili edhe pse permban 4 flash-back të ‘water landing’ te avionit, 2 flash-back nga rinia e pilotit, 3 flash-mentale dhe 3 endrra te keqia (nightmare), te jep pershtypjen e nje filmi klasik. Tipik film Eastwoodian: klasik ne dukje, modern në te vertete!
Po ashtu dilema e famshme Eastwoodiane: heroi i tij: super-hero apo anti-hero? (me te vetmin ndryshim: kesaj here nuk diskutohet heroizmi i tij, por limitet e ketij heroizmi).
Edhe kesaj rradhe, Eastwood nuk eshte ai qe kujton “gjithe dynjaja”.

*

Ashtu sikurse filmi i fundit i Loach, edhe “Sully” eshte film mbi faktorin njerezor, rolin qe ai luan në fatin (destinin) e njeriut ne postmodernizem. Ken Loach, regjizor i angazhuar, ne filmin e tij te fundit duket se nuk sheh tjeter zgjidhje perveç se … (nuk e them dot per arsye SPOILER) si destin te klases punetore perballe çhumanizimit teknologjik: nje zgjedhje e tille mund te duket si pranim fataliteti.
Ndofta. Dhe Loach eshte koshient per kete gje. Por ja qe kjo eshte zgjedhja e tij tek “I, Daniel Blake”: ti jape nje shuplake te forte spektatorit.
Clint Eastwood propozon nje tjeter zgjidhje: dialektiken e brendshme filmike te dyshimit: procedurave çhumanizuese te Komisionit hetimor te mbeshtetura në te dhenat informatike standarte (motori i majte ishte i afte te ripunonte), regjizori u imponon 35 sekondat shtese te kerkuara nga “Sully” (regjistrimi i bisedave provon drejtesine e vendimit te tij + heroizmi i tij diskret: piloti eshte i fundit fare qe leshon avjonin). Eastwood shfrytezon pikerisht demagogjine (famen apo mburrjen) per te shtrydhur nga ajo bukurine e brishte te vendimarrjes, duke i bere kesisoj nje homazh te shkelqyer solidaritetit njerezor.
Ah mustaqet e Sully-t
9.0

TRAILER: https://www.youtube.com/watch?v=mjKEXxO2KNE

http://filmjournal.thedigitalfix.com/autori/2016/12/28/208-sekonda-ose-faktori-njerezor-sipasclint-eastwood/

Faktori njerëzor sipas Ken Loach

Image result for i daniel blakeNese belgët Dardenne mund ti ndajne mes njeri-tjetrit 2 Palmat e arta te fituara ne Festivalet e filmit në Kanë, anglezi Ken Loach tashmë mund ti mbaje te dyja per vete: duke fituar trofeun e arte kete vit (2016) me “I, Daniel Blake”, Loach, bashke me Kusturicen eshte nga te vetmit regjizore ta kete fituar dy here Kampinatin Boteror te Filmit. Me te drejte a pa te drejte, hajde ta shohim (duke pare se pari filmin).

http://filmjournal.thedigitalfix.com/autori/2016/12/21/faktori-njerezor-sipas-ken-loach/

https://www.youtube.com/watch?v=ahWgxw9E_h4

Zjarr në det, akull në ekran…

Image result“Fuocoammare” – film italian me regji te Gianfranco Rosi-t Fitues i “Ariut te Arte” ne Festivalin e filmit ne Berlin në 2016, filmi eshte nje dokumentar-fiksion i gjithi i xhiruar ne ishullin italian te Lampeduzes, fare afer brigjeve afrikane te Mesdheut.

….

http://filmjournal.thedigitalfix.com/autori/2016/10/20/zjarr-ne-det-akull-ne-ekran/

Gaz-maraz për të 40-at (”Sieranevada” – film rumun me regji të Cristi Puiu)

Image result“Sieranevada” (ne fakt, titulli nuk ka asnje lidhje me filmin) rrefen historine e perkujtimit të “të 40- ave” tê vdekjes se kryefamiljarit te nje familjeje rumune ne Bukuresht. Heroi kryesor eshte Lary, i biri i te ndjerit, doktor po ashtu tek te 40-at.
Filmi, fillon e mbaron me 24 oret e “të dyzetave”.

….

 

 

 

 

http://filmjournal.thedigitalfix.com/autori/2016/10/05/gaz-maraz-sieranevada-film-rumun-meregji-te-cristi-puiu/


 

Albano-id – Tet ’16
Ndoshta do duhej nje shpjegim per titullin e filmit 😉

STALKER – Tet ’16
ne nje interviste, Puiu thote se titulli s’ka asnje lidhje me filmin dhe kjo, sipas tij, si rezultat i nje pyetje qe ja paskesh bere shpesh vetes : pse titujt e filmave kane lidhje me kombesine (nacionalitetin) e filmave ? Pse i ndryshojme (i perkthejme) ne funksion te tyre ?? Dhe vendosi ta titulloje filmin Sieranevada, qe ne gjuhen rumune shkruhet bashke (dhe jo ndarazi, si ne anglisht). Dhe me nje r, dhe jo me dy si ne anglisht. Gjate
xhirimit – vazhdon regjizori, plot njerez vinin me thonin qe SieRRa shkruhet me dy r. Dhe ai u pergjigjej : e ça pastaj ? E pse duhet te kete sens gjithshka ?
Ka jo pak filma, titujt e te cileve nuk kane asnje lidhje me ta. Ne nje mensazh tjeter do perpiqem te kujtoj disa

STALKER – Tet ’16
Disa filma, titujt e te cileve jane “pa lidhje” :

  • Un chien andalou (me regji te Luis Bunuel, 1929)
  • Brazil (me regji te Terry Gilliam, 1985) – ne fillim, thuhet se regjizori desh ta titullonte “1984 ½” si homazh edhe per romanin “1984” te George Orwell, edhe per filmin e Felinit “8 & 1/2”
  • Pola X (me regji te Leos Carax, France 1999)
  • Japón ( me regji te Carlos Reygadas, Meksike – 2002)
  • Film Socialisme (me regji te Jean-Luc Godard, France 2010)

….

korriku – Tet ’16
ja te lozim pak me titullin, Sieranevada – fjale me shume shkronja, si personazhet e shumte te perfshire. Sieranevada, dy fjale ne nje te vetme, si apartamenti i ngushte ku jane ngucur te luhen skena te filmit. Sieranevada – fjale shumerrokeshe sic dhe zgjat meditimi disa oresh i autorit me ket film. Sieranevada, fjale pa nje referim specifik gjeografik, sic dhe mesazhi i sfumuar e jospecifik i kinemase qe perben filmin. Sieranevada, jo me R te forte sic dhe filmi pa hero ne vecanti… etj. Titulli pa lidhje reflekton se brendshmi vete, dakord plotesisht..

korriku – Tet ’16
po ashtu:
The title Elephant is a tribute to the 1989 BBC short film of the same name, directed by Alan Clarke. Van Sant originally believed Clarke’s title referred to the parable of the blind men and elephant, in which several blind men try to describe an elephant, and each draws different conclusions based on which body part he touched, and Van Sant’s film uses that interpretation, as the same general timeline is shown multiple times from multiple viewpoints. [3] Later, Van Sant discovered Clarke’s film referred to the phrase “elephant in the room” (the collective denial of some obvious problem).[4] Also, Gus Van Sant named Chantal Akerman’s film Jeanne Dielman, 23 quai du Commerce, 1080 Bruxelles (1975) an inspiration.

 

Albano-id – Tet ’16
skena ne fjale eshte nje kompozim i arrire, kombinimi i djalogut verbal me levizjet e personazheve te tjera perbejne nje koreografi domethenese qe tregon qendrimin indiferent dhe siperfaqsor te rumanise se sotme mbi potencialin e rregjimit ish komunist. Po qe se ke pare ndonje film te meparshem te Puiu haset shpesh kjo lloj teknike.

Adi Tet – ’16
Stalker nuk e di nese te ka rastisur te shikosh The Lobster te Lanthimos…E pashe para pak kohesh kur isha
gjate nje vizite ne Nates, (nje mikja ime artiste ma sugjeroi). Shum film interesant

STALKER Tet ’16
grekut Lanthimos i kam pare filmin e tij te pare fare (ky qe ti citon eshte i dyti i tij), Dogtooth (mos u habit, asokohe s’kisha ende blog dhe shkruaja ku te mundja) dhe qe më ka pas bere pershtypje per mire (film teorik ne dukje -pra film qe merr persiper te “provoje” diçka, por qe e kalon stadin e teoremes dhe arrin te zhvilloje nje dialektike te brendshme filmike).
The Lobster e anashkalova qellimshem. Doli ne kinema edhe ketu tek une (ku mos dilte: me Colin Farell dhe yje te tjere, sigurisht qe do dilte) por nuk desha ta shihja. I besova asaj kritike qe thosh se, pikerisht, kesaj here, Lanthimos-limontozi kish mbetur ne stadin e teoremes, te grackes se tij sterile, rezultati i te ciles duket se eshte nje film moralizator. Dmth cinik.
ja kshu…
ps: ki parasysh qe nuk kam asnje kunder distopise (si ‘zhaner’ artistik) por me sa duket, regjizori nuk ka ditur ta transformoje ate ne vlerë (po ashtu artistike)

“Learning to love yourself / Is the greatest love of all”

“Toni Erdmann” – film gjerman me regji te Maren Ade

Image result for toni erdmannHistoria:
Ish-profesor muzike, gjermani 60 vjeçar Winfried ka nje vajze, Ines, e cila punon per nje kabinet auditimi ne Bukuresht, me mision keshillimin e bosëve te nderrmarrjeve dhe firmave rumune ne efikasitetin e tyre. Dmth në shkurtimin e vendeve te punes: me shpejtesi, qetesi dhe dashuri. Ines eshte nje workaholic-e e vertete; sa per jeten e saj sentimentale, no comment: nje katastrofe.

Nje dite, Winfried vendos te shkoje ne Bukuresht, pa e paralajmeruar Ines. Kjo e fundit e pret shume ftohte te jatin. Winfried vendos te kthehet ne Gjermani ne krye te pak diteve te qendrimit te tij tek e bija. Në fakt, ai ben te kunderten: qendron ne Bukuresht dhe, pak dite më vone, rishfaqet tek e bija, por kesaj rradhe si Toni Erdmann: paruke qesharake mbi koke, dhembe fallco po aq qesharake, Winfried/Toni hiqet sikur eshte coach dhe arrin te depertoje tek rrethi i kolegeve te punes te se bijes. E zene mat, Ines detyrohet te luaje lojen. Pak e nga pak, te dy fillojne ti afrohet njeri-tjetrit rreth pyetjes: ç’eshte lumturia?

Ketu fillon (te luhet) dhe filmi. I verteti.

*

Gjatesia (gati 3 ore!), dendesia narrative, bizarreria e ritmit etj etj e bejne filmin vertet ‘te veçante’, per me teper që, ne pamje te parë, filmi permbys pothuaj male per te pjellë… diçka fare-fare ‘te vogel’ (ne dukje).
Por qe nga ky moment, edhe spektatori fillon te dyshoje. Dhe te dyshosh eshte alfa e shikimit (atij kinematografik, kuptohet) : ”Toni Erdmann” nuk ofron zgjidhje, por shtron pyetje (ngré dyshime).

Filmi ne dukje eshte komedi, por ne fakt, nuk eshte absolutisht aspak i tille. I nje melankolie te pamatë, biles biles tragjik (filmi, ne te vertete, eshte rrefimi i jetes se Ines por si gjithmone me tragjedite, humori rreshket si ngjale duke krijuar pershtypjen e nje anomalie (tek Shekspiri, psh). Dhe jo vetem humori, por dhe muzika. Filmi nuk ka asnje note muzikore e megjithate, ashtu sikurse regjizori amerikan Harmony Korine perdor nje kenge ”banale” te Britney Spears tek i mrrekullueshmi ”Spring breakers”, edhe gjermania Maren Ade perdor ate te nje tjeter kengetareje (nuk po e them cilen) per te ‘perthyer’ filmin e saj (ne fakt, per te ‘perthyer’ Ines).

*

U be kohe qe nje film nuk më ndiqte nga pas, per dite te tera. Maren Ade, regjizore e re, nuk paragjykon as edhe nje personazh te vetem! Te gjithe te filmuar me te njejten distance, me te njejten empati. Pa folur pastaj per rumunët, te cilet regjizorja gjermane i filmon me nje vertetesi çarmatosese.

Në fakt, Maren Ade veçse vezhgon (me kameren e saj, kuptohet) ; spektatori pastaj bën “filmin” e tij (i cili per mendimin tim, eshte jo pak i keqkuptuar: nje pjese e mire e spektatoreve ne salle zgerdhiheshin vetem me “skeçet” e Winfried/Tonit, ndersa nje pjese e kritikes vazhdon te insistoje  me virtuozitetin e regjizores (drejtimin e aktoreve, skenarin… etj etj). Ne te vertete, “Toni Erdmann” i ka vlerat gjetiu, i ka tek menyra se si ndertohet pikerisht nepermjet hapsires midis shikimeve: shikimit te dashur por plot dyshime te nje babai per vajzen e tij te vetme, atij te nje biznesmeneje (Ines-it) nga maja e nje hoteli lluksoz, shikimit perbuzes te kolegeve te saj per Tonin etj etj.

Shkurt: film i madh per intimen (ne dukje, film mbi raportet babë/bijë por ne fakt, film mbi dramen e njeriut te shek XXI), por dhe film i madh politik. Psh: eshte e hatashme se si, permes veçse nje plani te vetem filmik (shikimi qe hedh Ines mbi Bukureshtin, nga dritarja e hotelit te saj 5 yjesh) mjafton per te na dhene nje idé perfekte mbi Rumanine e sotme post-komuniste.

*

Maren Ade eshte gjermane. Gjerman ka qene dhe poeti Hölderlin, autori i “The Ister”. Nje tjeter gjerman, Heidegger, pa dyshim filozofi me i madh i shekullit qe shkoi, duke shkruar mbi poetin ne fjale rishtroi pyetjen nese njeriu i sotem “ende arrin ta banoje Token poetikisht“. 
Regjizorja e “Toni Erdmann” duket se rishtron perseri te njejten pyetje, kesaj rradhe permes humorit loufoque.
Gjithe duke evituar te ofroje zgjidhje (qe perben dhe forcen kryesore e filmit).

Meisterwerk !

10 !

trailer : https://www.youtube.com/watch?v=MF4i7qyUysA

Posted on 31st August 2016
Under: Te ndryshme | No Comments »

Horror porno-chic (ose: kush bën poza më të bukura)

  “The Neon Demon” – film amerikan me regji te danezit Nicolas Winding Refn

Ne nje moment te filmit, nje fotomodele vizaton nje kryq me buzekuq mbi nje pasqyre. Pastaj i bie per se dyti (me po të njejtin buzekuq) shenjave qe sapo ka lene.
Mu kujtua kjo skene, sepse e tille eshte dhe mizaskena (pra dhe vetë filmi) qe propozon regjizori : perseritese, insistuese, panevojshmerisht insistuese. Deri ne dhimbje. Terror vizual e sonor qe gerthet: shifmeni, shifmeni, plasini syte.

*

Historia : jetimja bukuroshe 16 vjeçarja Jesse (e cila sapo ka mberritur ne Los Angeles dhe pozon per fotografin amator Dean) terheq vemendjen e Ruby-t, grimores, e cila e fton ate ne nje feste foto-modelesh (pergjate se ciles ajo bie akoma edhe më në sy). Te nesermen, Jesse punesohet menjehere nga nje agjensi mode.
Ngjitja e menjehershme e shkalleve te hierarkise provokon rreth saj nje xhelozi te papare.
Nuk po them më teper.

*

Nga Refn (regjizor danez, por i kthyer tashmë ne kineast internacinalist) kam pare dhe filma te tjere, dy prej tyre i kam komentuar tashme ne kete blog : anglezin “Bronson“  dhe amerikanin ”Drive

Kesaj rradhe, me pretekstin se filmon mjedisin ultra-siperfaqesor te modes (xhelozite, obsesionet per trupin, seksin etj etj te atij mjedisi), regjizori kap majat me te larta te formalizmit, duke na flakur surratit metafora me demek te vrazhda, te nenvizuara (estetikisht dhe vizualisht) deri ne dhimbje. Cliff Martinez ulerin pergjate gjithe ”The Neon Demon” (si ilustrim sonor i imazheve flashy) dhe kaq.

Kisha vite pa pare nje film kaq budallë. “Bronson” ishte pak a shume i tille por te pakten filmi te krijonte pershtypjen se regjizori ishte marifetçi, ne kuptimin e zanatçiut qe di te qullosë mire a keq nje pune. Kesaj rradhe, gjithshka eshte ‘e sheshtë’, debile (çikave u bie te fiket në nje sfond plot me lule, manekinet jane xheloze deri ne dhimbje, bosat-rrobaqepes jane qelbesira te verteta, rojet e nates se hoteleve jane perversa te paparë, fotomodelet shohin ne endrra skena te pergjakura, lezbiket jane te trishtuara e fatkeqe, etj etj ). Cliché & cliché & cliché. Asnje ide kinematografike, veçse imazhe konvencionale e stereotipe erotiko-horrori.

Problemi eshte se nje film si ky i Refn por dhe i disa kineasteve te tjere (si psh ata te meksikanit Inarritu (The Revenant) apo italianit Sorrentino), te konsideruar ne fillimet e tyre si filma exceptional (te jashtezakonshem, me demek), pak e nga pak po kthehen në normën (idiote) te kinemase (pseudo)autoriale te shekullit te XXI.

Misère, misère!

2.0

trailer: https://www.youtube.com/watch?v=cipOTUO0CmU

 

Psikotikë të të gjitha vendeve, bashkohuni!

“Elle” (Ajo) – film francez me regji te hollandezit Paul Verhoven

S’besoj se ka njeri qe nuk e ka pare “Basic instinct” (me Sharon Stone tek hap shalet e saj). Ate film e ka pas realizuar kineasti hollandez Paul Verhoven gjate periudhes se tij Hollywoodiane (1985-2005).
Edhe pse i njohur kryesisht per filmat e tij amerikanë (RoboCop, Total Recall, Basic Instinct, Starship Troopers) duhet thene se periudha e pare e krijimtarise se regjizorit ne fjale ka qene  hollandeze (170-1985) por qe eshte me pak e njohur. Per fat, i kam pare te gjithe filmat e Verhoeven, dhe nje top-5 imi do ishte ky i meposhtmi :

 

1. Turks Fruit (1973)
2. De Vierde man (1983)
3. Starship Troopers (1997)
4. Black Book (2006)
5. Spetters (1980)

*

Gjithsesi, ka nje keqkuptim me filmat e tij : jo rrallehere, Verhoeven eshte konsideruar (nga jo pak kritikë apo nga nje pjese e publikut) si regjizor kollajshmerisht provokator, i hidhur, pervers, cinik, obsessed e siperfaqesor.

Ne fakt, nuk eshte aspak ashtu: nga te paktit qe ka arritur ne menyre inteligjente te mundesoje ne kinema bashkejetesen e eksperimentales me entertainment-in, hedonizmin me satiren, Paul Verhoven eshte nje shembull i shkelqyer i guximit dhe shpirtit te lire artistik, i satires çarmatosese (psh: Starship Troopers, nga te rrallet filma qe reprezenton permes nje shkretetire super-realiste, ne menyre habitshmerisht profetike, deshiren e verber per vdekjen te ISIS-it te sotem!) apo i i humorit befasues qe merr me vete gjithshka (dhe qe shpesh kalon per nga erotizmi – “Turkish Dilight” film i shkelqyer mbi çlirimin seksual).

Kishte 10 vjet qe Verhoeven nuk kish bere ndonje punë te re. I fundit ka qene nje film hollandez i realizuar pas kthimit te tij nga USA: “Black Book”, ne 2006, nga te parët filma qe kam komentuar ne kete blog, fiks para 10 vjetesh. Me ka pas pelqyer shume!

Kesaj rradhe i famshmi regjizor hollandez (sot pothuaj tek të 80-at) e ka xhiruar filmin e tij të 15 ne France, bazuar ne romanin “Oh…” te Philippe Jean (nje nga romancieret me te suksesshem komercialë francezë). Në rolin kryesor (por dhe në të gjitha planet filmike, pa asnje perjashtim te vetem!) eshte Isabelle Huppert, sot per sot aktorja franceze më në zë. Filmi u prezantua ne konkurim per Palmen e Arte ne festivalin e Kanës se ketij viti.

Historia e “ELLE” (Ajo) :

Michelle, borgjeze pariziene tek te 50-at, regina imperatrix -pronare e nje firme te madhe lojrash video, perdhunohet disa here rradhazi ne shtepine e saj ne periferine chic po aq borgjeze te Parisit (ku jeton e vetme) nga nje person i maskuar. Gjithe duke refuzuar te lajmeroje ne polici, Michelle i vihet punes per te gjetur dhunuesin e saj.

*

Film neo-hitchcockian par excellence, “Ajo” eshte nje thriller psikologjik qe zhytet (dhe zhyt spektatorin) ne thellesite me te panjohura dhe ‘te çuditshme’ te qenies njerezore : po aq sa te agresorit te prezumuar aq edhe te viktimes, duke shtruar pyetjen intime te reagimit ndaj nje agresioni te tmerrshem si perdhunimi, sidomos kur behet fjale per nje grua te pavarur qe gjithmone ka menaxhuar jeten e saj sentimentale, seksuale dhe profesionale me dore te hekurt, e per me teper qe ka nje te kaluar (femijeri) te shënjuar nga dhuna dhe tragjikja.

  Që eshte Paul Verhoeven regjizori (ose me sakte, dirigjenti: filmi te mahnit me perpikmerine dhe shkallen e larte te zoterimit te gjithshkaje ! ) qe trajton nje teme te tille nuk eshte çudi: filmat e tij gjithmone kane patur nje vizion veçanerisht turbullues e shqetesues per njerezimin dhe per sistemet sociale qe ai ka krijuar. Sot, gati 80 vjeçar, Verhoeven nuk i largohet tematikave te tij  aspak komode, as obsesioneve te tij plot rreziqe ne vetvete, duke guxuar, ‘one more time’, te trajtoje nje teme kaq provokuese permes nje inteligjence dhe ironie çarmatosese e unike !

nota “objektive” : 10
nota (subjektive) : 8

ps: Isabelle Huppert eshte ne apoteozen e lojes se saj. Më lart (dhe me larg!!) s’mund te shkoje!

trailer : https://www.youtube.com/watch?v=H-iBBgcp7PY

click :